Monthly Archives: June 2016

Index uit als je overstag gaat

ing_varosligetJa-ja, we komen zo aan voetbal toe. Maar eerst even dit. Kent u Ambrus Attila nog? Oftewel Viszkis? Tussen 1993 en 1999 kraakte deze Roemeens-Hongaarse bankrover ongeveer 30 Boedapester banken en postkantoren, met meer dan 140 miljoen forint tot resultaat.  Tegen het einde van zijn carriere werd hij zowat op de voet gevolgd door de Hongaarse media en het publiek, dat deze vrijbuiter min of meer aan de boezem had gesloten. Toen hij uiteindelijk werd opgepakt was het een beetje alsof Robin Hood zelf gevangen was genomen. Tijdens zijn strafzaak bereikte Ambrus het toppunt van omgekeerd heldendom, toen zijn advocaat als verzachtende omstandigheid aan meende te kunnen dragen, dat Viszkis – door de wapens van veiligheidsbeambten consequent af te pakken – altijd bloedvergieten had weten te voorkomen. De romantisering deed denken aan de Betyárok, de legendarische rovers van de Bakony, die het voortdurend aan de stok hadden met de in Habsburgse dienst opererende Pandoeren (die naam alleen al!).

Een dergelijke ambivalente houding tegenover autoriteit, sluit aan bij een ander opzienbarend volkstrekje van de Hongaren. Ze spelen graag hard-to-get als het gaat om buitenlandse partners. Door de geschiedenis heen heeft het land voornamelijk moeizame verhoudingen gehad. De Turkse periode laten we even buiten beschouwing – te ingewikkeld; wat daarvoor kwam was volgens velen al het begin van alle ellende: de bekering tot het Christendom. Dan, van het Habsburgse Rijk, via de Asmogendheden, naar de Sovjet-Unie en dan weer bij de EU (en eventueel ooit weer terug naar Rusland?): vrijwel altijd stribbelt het land wat tegen. Bijt het in de hand die voedt. Willen ze eerst en vooral erkend worden, om pas daarna wat op tafel te (kunnen) leggen. Vuistregel: wie ons wil hebben, daar zetten we ons tegen af.

Inzake voetbal werkt 444.hu naar het zich laat aanzien volgens het adagium dat de beste wraak, een goed leven is. Maakt even niet uit dat Orbán zich gelauwerd voelt, voetbal is voetbal en belangrijk. Dat is fijn want dat brengt ons dichter bij de essentie: wat is het Hongaarse volk (van plan)?

Bijvoorbeeld met het door 444.hu aangehaalde interview dat Bernd Stock, de Duitse trainer van het Hongaarse elftal, gegeven heeft aan een Duits blad. Het bevat enkele interessante observaties over de mentaliteit van de Hongaren.

– Szkeptikusnak tűnnek a magyarok.
– Futball tekintetében semmiképp sem nevezném bátornak, vagy előremutatónak a közeget. Ezt érezni a játékosokon, akiknek újra és újra a fejükbe kell verni, hogy merj vállalkozni, emeld fel a fejed, nézz az ellenfél szemébe, és légy büszke, hogy ezt a mezt viseled.

– Honnan ez a félelem?
– Talán túl hosszúak az árnyékok. Nézz körül Budapesten: Puskás Ferenc köszön vissza mindenhol. Még sört is neveztek el róla. A sikerek hatalmasak, a hagyományok tiszteletreméltóak, de ez bénítóan is tud hatni.

Sokat beszélnek a kishitűségről. A norvég meccsek előtt például állandóan azt hallgatták, hogy kéne döntetlenre játszani kinn. Aztán az 1-0 után azt, hogy kéne megúszni a hazai meccset. És nagyon unták.


De Hongaren lijken sceptisch.

Het voetbal is niet dapper of vooruitstrevend. Dat zien we ook bij de spelers, tegen wie we voortdurend moeten zeggen: wees moedig, kijk je tegenstander in de ogen, wees trots dat je dit voetbalshirt aan hebt.

Waar komt die angst vandaan?

Misschien zijn de schaduwen te lang. Kijk maar eens rond in Budapest. Puskas Ferenc staat op elke straathoek. Er is zelfs een bier met die naam. De successen zijn enorm, de tradities dienen te worden gerespecteerd, maar dat kan ook verlammen.

Ze praten ook over de kleinachting van de Hongaren. Voor de Noorse wedstrijd hoorden ze regelmatig, dat ze op gelijkspel moesten spelen. En na de 1-0 , hoe ze er zonder kleerscheuren uit zouden kunnen rollen. Dat was erg vervelend.

In het vervolg hiervan pleit 444.hu al voor het benoemen van buitenlanders op verantwoordelijke plaatsen, bijvoorbeeld als hoofd van de Nationale Bank of de Belastingdienst. Serieus bedoeld. Een fenomeen dat in andere landen overigens vaker blijkt voor te komen.

Alweer jaren geleden had ik een (Nederlandse) collega die regelmatig verzuchtte hoe en wat hij het helemaal en allemaal anders zou aanpakken “als hij hier burgemeester zou zijn”. Helaas, … .

De conclusie hangt in de lucht dat Hongaren niet in staat zijn zelf paal en perk te stellen aan hun eigen handelen – zie de creatieve corruptie – of zelf het beste uit zichzelf te halen – zie de voetballers en de burgemeesters.

Het lijken wel twee kanten van dezelfde medaille te zijn: misschien dient het land wel eerst door een enorme crisis te gaan, voordat er een zuiverende, serieuze tegenbeweging op gang zal komen.

Hoe dan ook, het succes van de Hongaren biedt perspectief, voor als de Belgen er onverhoopt uit mochten vliegen.

Regressie is niet altijd economisch

De campagne tegen de immigranten neemt een nieuwe wending met de inzet van twee ‘gerenommeerde’ veiligheidsexperts.

Eerst de klassieke copy-paste van Nógrádi – waar ken ik die toch van – György, veiligheidsexpert.

In Europa dachten de leiders dat ISIS-strijders de oversteek van Turkije naar Griekenland nu niet meer zouden kunnen maken, maar wat blijkt: dat kunnen ze wel! En nu zijn ze ondergedoken en onmogelijk te achterhalen.

Híradó (het staatsjournaal) en daarna natuurlijk de hijgerige portals als magyarido.hu, maken er op voortvarende wijze patat van: Nógrádi György heeft (met zeggen en schrijven bovenstaand citaat) namelijk volgens hun gezegd dat de opstanden in Kiskunhalas doorgestoken kaart zijn. Er was namelijk een woordvoerder opgestaan, die eerst een petitie en vervolgens een schandalige, gastheerbeledigende geste maakte door zijn makkers op te roepen te scanderen dat ze naar Boedapest wilden. Dat wordt verteld door een sergeant van de politie ter plekke. En de nieuwslezer, die plakt het fijn aan elkaar. Ze zegt nog net niet: “ISIS wil naar Boedapest!” maar het scheelt niet veel. Leest u in bovenstaand citaat ergens ‘Kiskunhalas’? Ik ook niet. En dat allemaal terwijl deze ‘csusztatás’ ofte wel dit ‘creatief citeren’ waarschijnlijk geheel overbodig was (of zelfs alleen mij nog maar stoort?): Nógrádi kennende was hij vast niet te beroerd geweest om direct in de camera te zeggen wat men horen wilde, zonder copy-paste.

De vloer is voor nummer twee! Kende u deze ook al? Földi László, een voormalig geheime dienst figurijn die ooit floreerde in het tweeduister vlak voor en na 1989, na een prachtnummertje reuzenslalom gepromoveerd tot veiligheidsadviseur van de Fidesz, stelt op staats-tv (citaat vanaf 8.08 min), dat:

Ik hoop dat ze Kiskunhalas tot krijgsgevangenkamp bestempelen.

Oorlog? Wat? Hoe? Waar? De asielzoekers die daar zitten en die afgelopen week in opstand zijn gekomen – ze wilden naar Boedapest maar dat mocht niet – zijn doorgestoken kaart, vijanden van Hongarije en ze houden zich ook al niet aan de regels (van de gastvrijheid?) Dus ja, dan kunnen we er maar het beste een krijgsgevangenkamp van maken.

Vluchteling = terrorist (die hadden we vorige keer al afgeleid)

Terrorisme = oorlog

Oorlog => gevangenen

Vluchteling = krijgsgevangene

Asielzoekerscentrum = krijgsgevangenenkamp


Ondertussen doet Gyúrcsány opnieuw een poging om de omineuze ‘rede van (Balaton-)öszöd te verklaren. Wat hij daarmee wil bereiken, is mij niet helemaal duidelijk. Waarschijnlijk in het gat springen, dat Schiffer en de MSZP in de ogen van kritische kiezers zullen hebben laten vallen?

De affaire, uit 2006 alweer, leidde tot massale (of in ieder geval heftige) protesten, het verlies van de gemeenteraadsverkiezingen in de herfst van 2006 en uiteindelijk tot zijn val als leider van de MSZP. Een clandestiene opname van de toespraak, gehouden in besloten groep, werd via nog immer onduidelijke wegen in de openbaarheid gebracht, waarna voor het boze publiek met name dit stukje van de speech van belang werd:

Er is weinig keus. Weinig keus, omdat we het verneukt hebben. Niet een beetje, maar heel erg. In Europa is er geen ander land dat er zo’n zooitje van gemaakt heeft, als wij. We kunnen het uitleggen. Het is duidelijk dat we hebben zitten liegen, de afgelopen anderhalf, twee jaar. Het was zo zeker als een klontje, dat wat we zeiden, niet waar was.

(vanaf 4.10 min)

Uitgeschreven is het tweede deel van de speech in het Engels op wikipedia te vinden.


Maar dan.

Doet u mij een plezier en kijkt u even naar de volgende checklist, en probeer aan te geven in hoeverre de stellingen opgaan voor Hongarije onder Gyúrcsány, en Hongarije onder Orbán:

1- Group members lose their individuality;

2- The group rallies blindly around the leader;

3- The leadership ruins “basic trust” within the family and creates a new kind of family hierarchy and morality that interferes with roles within the family (especially women’s roles), with normal childhood development, and with the adolescent passage;

4- The group becomes divided into “good” segments—those who obediently follow the leader—and “bad”—those perceived to oppose the leader;

5- The group creates a sharp “us” and “them” division between itself and “enemy” groups;

6- The group’s shared morality or belief system becomes increasingly absolutist and punitive toward those perceived to be in conflict with it;

7- The group uses extensive introjective and projective mechanisms and may experience accompanying massive mood swings from shared depressive feelings to collective paranoid expectations;

8- The group feels “entitled” to do anything to maintain its identity;

9- Group members experience increased magical thinking and reality-blurring;

10- The group experiences new cultural phenomena or adopts modified versions of traditional societal customs;

11- The group’s chosen traumas and glories are reactivated, resulting in a time collapse;

12- The leadership creates a break in the historical continuity of the group and fills the gap with elements such as “new” nationalism, ethnic sentiments, religious fundamentalism or ideology, accompanying “new” morality, and sometimes a “new” history of the group purged of unwanted elements;

13- Group members begin to experience the group’s shared symbols as “protosymbols,”

14- shared images depict enemy groups with symbols or protosymbols associated with bodily waste, demons, or subhuman traits,

15- the group experiences geographical or legal boundaries as a “second skin,”

16- the group focuses on minor differences between itself and enemy groups,

17- group members become overly concerned with the notion of  “blood” and an associated homogeneous or purified existence,

18- the group engages in behaviors symbolizing purification,

19- group taste has difficulty differentiating what is beautiful from what is ugly,

20- the group turns its physical environment into a gray-brown, amorphous (symbolically fecal) structure.

Als u het met me eens bent, dat Orbán hoger scoort dan Gyúrcsány, dan volgen we samen de gedachtengang van Vamik Volkan, de politieke psycholoog, die stelt dat volkeren net als individuen regressieve episodes kunnen ondergaan, die langer en intenser kunnen zijn naarmate hun leider sterker is en die regressie wenst te bevorderen.

Zelfs Lázár wordt liever door de hond gebeten, dan door de kat …