Tag Archives: George Soros

CEU in Brussels: Weg met die leuzen en one-liners!

ongersman.nl

Het wordt spannend vandaag. Om 15.30 zal het Europese Parlement een plenaire bijeenkomst houden over Hongarije, waarbij EU Commissaris Frans Timmermans zich met Viktor Orbán gaat onderhouden.

Het eerste wapenfeit is al binnen. Vanochtend heeft de Europese Commissie besloten om de Lex CEU aan te gaan pakken. De besluitvorming is niet conform EU regels geweest, zo oordeelde de Commissie. Vanmiddag zal er verder worden gepraat over – naar verwachting – de NGO wet (mensenrechten, basiswaarden EU), over de anti-EU campagne van afgelopen weken en over zekere uitspraken van de regering Orbán, welke lijnrecht indruisten tegen EU opvattingen (felicitaties aan Erdogan, uitspraken over Macedonie).


UPDATE

– in stukjes het verslag en de verschillende toespraken tijdens het debat: hier

Impressie: Hoewel er hier en daar harde woorden klonken – van Timmermans, Verhofstadt en anderen – was het verweer voor Orbán redelijk makkelijk en kreeg hij ook parlementariers achter zich (en niet alleen Fidesz-soldaten). Het lukte hem verder behoorlijk om de bal terug te kaatsen met vluchtelingenrethoriek en doordat het debat allerlei zijwegen ging bewandelen. Verschillende keren werd hij opgeroepen de keus te maken voor of tegen Europa, waarop hij braaf vertelde een echte Europeaan te zijn en dat Hongaren erg van Europa houden. Ook schijnt hij dol te zijn op dialoog. Hongaren zijn wel trots, en gewoon een beetje anders, dat moet Brussel wel begrijpen. Timmermans nam vervolgens de handschoen op en stelde  door te willen gaan met samenwerken.

Citaten:

“My question is: how far will you go? What will be the next thing? Burning books on the Kossuth square?” – Verhofstadt

“With lack of arguments, we only get insults” – Timmermans

“Ik denk vanalles over Soros, maar niet, dat hij ervanuit gaat dat als hij iemand een beurs geeft, hij voor de rest van zijn leven op diens loyaliteit kan rekenen” – Orbán

“Vergeet niet: De nettobetalers aan de Europese Unie zijn ook degenen die het meeste profijt ervan hebben” – Orbán

Stemming – standpuntbepaling EP: 1 mei


Daaromheen slingert dan nog het conflict dat Orbán heeft met zijn peers van de Europese Volkspartij, de fractie waartoe Fidesz-KDNP in Brussel behoort. Ook daar werden harde woorden geuit, met als doel de terugkeer van Fidesz, democratische kampioen van weleer, tot de Europese moederborst. Volgens een brief, gisteren nog uitgezonden door Fidesz aan het partijbestuur en door Népszava besproken, wil Fidesz dat best. Sterker nog: ze kunnen het hele misverstand nog uitleggen ook.

Het zal wel.

Brian Dooley schrijft tijdens een in The Guardian gevoerde discussie:

“Orbán and his apologists can call what’s happening in Hungary what they like, but if it looks and swims and quacks like a government undermining democracy, it probably is.”

Het spel dat gespeeld wordt, is niet simpelweg meer een gevalletje van eb-en-vloed. Het gaat hier niet om een klassieke vorm van politiek bedrijven, van een hoog-ingezette maatregel die na voorspelbare weerstand gereduceerd kan worden – tot ieders grote tevredenheid – tot een wat minder extreme maatregel.

Orbán heeft op hoog niveau leren schaken, van Arthur Finkelstein. Deze mediaschuwe, in negatieve campagne gespecialiseerde politiek adviseur (inmiddels op leeftijd) heeft generaties conservatief Amerika en rechtse regeringen over de hele wereld van advies gediend. De Hongaarse verdeel- en heerstrucjes, de campagne tegen de kritische groeperingen in de samenleving – tot en met het anti-Sorosdenken en het beschimpen van de term liberal aan toe: al deze dingen zijn al eerder uitgevoerd op vergelijkbare wijze, op de Balkan, in Israel en, natuurlijk, in Rusland (hoewel ze daar waarschijnlijk geen hulp van Finkelstein nodig hadden).

Negatieve campagne, dus. Finkelstein zegt ergens in het Youtube filmpje, dat

“people get elected for the silliest reasons”

en vervolgens pakt hij uit hoe succesvol hij is als het erom gaat die ‘silly reasons’ te creeren.

Zijn cynisme, ook niet onbekend in Hongarije, is weerzinwekkend. Het doet denken aan foute sf-films, aan parasieten, vermolmde structuren, eendagsvliegen en terminale toestanden.

Maar voor Fidesz is de conclusie dat het elke dag van het jaar campagne-dag is. Negatieve campagne-dag.

“Daar is het gras groener!”

Het weigeren van de uitgestoken hand is typisch gedrag voor regeringen met identiteitsproblemen. Iedereen in een straal van 2000 kilometer rond Brussel weet dat Europa het moeilijk gaat krijgen de komende decennia, dus wat is dat dan voor een weekdier dat, na het leegeten van de ruif, het bos invlucht met achterlating van de rekeningen en de afwas? Of beter gezegd: het volk het bos instuurt, want zelf hebben ze hun zaakjes – en hun kinderen – allang op het droge, nietwaar?

Misschien moeten we Marx één ding meegeven. Hij was een goed pedagoog, want in het oostblok hebben zowel voor– als tegenstanders het goed begrepen: de praktijk is het enige criterium voor waarheid.

Goede vraag wat Brussel nu zou moeten doen. Begrijpt een regering die zelf, thuis, alleen macht erkent en inzet, elders de waarde van dialoog? Of is het alleen maar tijdrekken, tot de volgende verkiezingen? Feit is dat Hongarije kwetsbaar is. Trump kwam, maar kon niet worden overtuigd. Wilders en Le Pen moeten zich vooralsnog nog bewijzen en het hart van Europa komt langzaam wat tot rust. Tijd om constructief te worden.

Maar zonder dictators.

Central European University (CEU) strandt in illiberale wateren

ongersman.nlIn de jaren negentig was de Central European University een natuurlijk kenniscentrum voor (naar toenmalige maatstaven) progressieve Hongaren en andere oost-Europeanen. En dan hoefde je niet eens in de schoolbankjes te gaan zitten. Ze hadden er stapels boeken over de geschiedenis van Hongarije en over de toekomst. Er waren manuals en pilots over het opzetten van participatieve democratie in de stugge post-socialistische landen. Je werd er wijzer over de transitie naar een markteconomie en je kreeg er materiaal over nieuwe wetgeving op allerlei terreinen (alle wetten moesten namelijk op de schop). De CEU was gewoon de plek om mensen tegen het lijf te lopen die met dezelfde problemen (“uitdagingen”) bezig waren als jij, en het leek alsof vrijwel heel oostelijk Europa toen met dezelfde dingen bezig was.

Dat de CEU de toetreding tot de EU mede mogelijk heeft gemaakt, lijkt me een understatement. Mensen uit tientallen landen (de “CEEC”) van de Baltische staten tot aan Georgie, maar bijvoorbeeld ook uit Nederland – haalden er een prestigieuze maar vooral nuttige masters-opleiding. Elk jaar werden er nieuwe bestuurders, advocaten en wetenschappers klaargestoomd om hun thuislanden – na het uiteenvallen van het oostblok en de USSR – onder handen te nemen.

Leve de Amerikanen!

Over wat de CEU de afgelopen tien jaar heeft beziggehouden, weet ik minder te vertellen. Het heeft er alle schijn van dat ze voort zijn gegaan, op Karl Popper’s koers in de richting van de Open Society.

De CEU zal zich in die zin ongetwijfeld verder hebben gepositioneerd als centrum van vrij denken en communiceren, als een bastion tegen oprukkend populisme. Wie kan dat ze kwalijk nemen?

Dat Fidesz de universiteit de wacht aan wil zeggen heeft alles te maken met George Soros. De Open Society is zijn geesteskindje. Fidesz is overduidelijk al enige tijd zo ver, dat ze zich permitteren zichzelf illiberaal te noemen. Om zich als proto-facistische partij te kunnen handhaven, bestempelt Fidesz steeds openlijker haar ‘eigen’ kernwaarden – conservatief, nationaal, gezin, geloof – als de enige zinvolle, waardevolle waarden die in Hongarije getolereerd kunnen worden. Academische vrijheid, vrijheid van pers, opleiden tot kritisch denken passen daar niet bij.

Vandaag zal de wet waar wereldwijd tegen geprotesteerd wordt, door Fidesz in een versnelde procedure in het parlement in stemming worden gebracht. Daarmee wordt het de CEU – middels enkele regeltjes en trucjes – onmogelijk gemaakt in Hongarije te blijven functioneren.

Ik geloof dat dit laatste signaal – laatste in een steeds toenemende reeks van alarmerende signalen die Fidesz nu al 7 jaar afgeeft – werkelijk allerlei grenzen van betamelijkheid overschrijdt. Grenzen die door een gezonde democratische Europese gemeenschap, een pluriforme samenleving, nog als zodanig herkend dienen te worden.

De Fidesz-partij berokkent de parlementaire democratie al jaren ernstige schade. Niet alleen door de geinstitutionaliseerde corruptie en door het eigenmachtig optreden van incompetente bestuurders die grossieren in beoordelingsfouten en onjuiste afhandeling van verantwoordelijkheden, maar zeker ook door te zagen aan het beginsel van de scheiding der machten. In deze laatste fase spelen ze meer en meer voor eigen rechter en treffen daarbij steeds minder tegenstanders tegenover zich. Het uitschakelen van de CEU is daarbij een dubbele slag omdat de CEU één van de weinige plaatsen was waar nog tegengeluiden vandaan kwamen.

Hierna volgt nog een belangrijke wet – die op de civiele organisaties. Deze zullen zich voortaan dienen te registreren en ook zullen ze openheid moeten geven over hun achtergronden, doelen en bronnen. Het had positief uitgelegd kunnen worden, deze volgende geplande maatregel, maar Fidesz lijkt dat station – het voordeel gunnen van de twijfel – nu definitief opgeblazen te hebben.

Het gaat echt de verkeerde kant op in Hongarije.

 

 

 

Wie is die man wiens vlees ik snij?

ongersman.nlEr is goed nieuws. Viktor Orbán houdt zich internationaal tenminste koest. In Brussel liet zijn ego de kans liggen om tegen Tusk te stemmen en daarmee ook de kans om zich verder onmogelijk te maken in Europa.

Gelukkig. Maar aan het thuisfront liggen de zaken natuurlijk anders. Daar kookt het over en een deksel is nergens te vinden.

Németh Szilárd, de vice-voorzitter van Fidesz, is er na dertig jaar nu ook echt achtergekomen dat Soros slecht is. (George Soros, u weet wel, de speculant, multi-miljonair en filantroop van Hongaarse afkomst die vanuit de VS een groot criticus is van Orbán’s illiberale koers en al decennialang geldschieter achter de Central European University en talloze andere subdsidies en beurzen, gericht op het promoten van civil society.) Hoewel hij, Németh dus, waarschijnlijk ook een beetje jaloers zal zijn omdat hij er zelf nooit één gekregen heeft, vergeeft hij zijn Fidesz broertjes die in hun onbezonnen jonge jaren wel op kosten van Soros konden studeren  – Kóvács, Szájer, Orbán, Kövér, Deutsch – en stelt dat ze nu allemaal wel beter weten.

Waarom gaat het toch altijd weer over Soros? Overal duikt-ie op waar Fidesz vermoedt dat er iets onverwachts, mogelijk onaangenaams staat te gebeuren. Als ze los dreigen te worden gerukt van de moederborst waar ze, week en rossig, zalig liggen te lurken.

Zie origo.hu, een vroeger erg nuttig portal maar nu ingedaald als Fidesz-spreekbuis nr. 1. In de show die gemaakt wordt rond het afbreken van de nieuwe kritische partij Momentum zijn zij de cheerleaders. De medeleider van Momentum zou 12 miljoen forint van een bevriende investeerder (dit is niet Soros – er zijn er meer!) hebben geaccepteerd en zijn vader zou 444.hu pagina’s liken op facebook. En hij kan in verband worden gebracht met, inderdaad, je raadt het al: George Soros. Het één nog ongehoorder dan het ander!

Kun je denken: dit is slechts een portalletje, niet meer dan een rimpel in de Hongaarse Platjeszee, maar nee! Want nu wordt de staatstelevisie ook in stelling gebracht. Die het schokkende nieuws van Origo aan het volk presenteert, met opnieuw Soros als hoofdverdachte, hoofdschuldige en nationale hoofdboogieman. Momentum wordt gesteund, of zou kunnen worden gesteund, of indirect worden gesteund, of iemand die ze kennen wordt gesteund, of een werkplek waar ze connecties hebben wordt gesteund. Of anders duikt er altijd wel ergens iets van een stoeptegel op waarover ze hebben gelopen, die werd gesteund door … .

En omdat Freud zich bij voorkeur in versprekingen pleegt te manifesteren, mogen we u deze niet onthouden (met dank aan 444.hu):

 

Soros, Horthy, Putyin, Orbán: kwartet!

temetoZe flirten met Moskou, flirten met Horthy, met het Vaticaan (als het zo uitkomt). Ze flirten met alles, vooral, waaruit maar blijken zal dat ze anders zijn. Nostalgie is daarbij slechts een ingredient, nooit het doel.

Wat is juist en wat is veilig om hier te denken? Het politieke geborrel en geknetter in de Fidesz ketels lijkt vaak niet meer te betekenen dan het geexperimenteer van een eclectische klasje adhd’ers zonder toezicht. De regering lijkt ondanks alles wel een zakenkabinet dat met kunst en vliegwerk de Hongaarse boot zo lang mogelijk drijvende dient te houden (totdat onmiskenbaar het moment aangebroken is dat de bodem er werkelijk uitvalt en de bemanning vluchtelingenstatus op de Kaayman-eilanden kan gaan aanvragen). Zo doen de sprinkhanen dat immers al eeuwen!

Toch verdient – al is het alleen maar omdat we onzelf serieus nemen – een gedegener beschouwing de aandacht. In de eerste plaats vanwege de vraag wat erna zou kunnen komen. In de tweede plaats omdat erop gelet moet worden of de toegebrachte schade niet onherstelbaar is.

George Soros hoeven we daarbij niet sympathiek te vinden. Zijn speculaties tegen het Engelse Pound – tegen de Engelse Nationale Bank; tegen de Engelse burgers – stonden in 1992 aan de wieg van zijn enorme fortuin. Dergelijke acties kunnen moeilijk uitgelegd worden als gebaar van naastenliefde. Ook al lijkt hij als filantroop het beste voor te hebben met onderdrukte volkeren, zijn geld verdient hij ontegenzeggelijk net zo hard weer terug door op het hoogste niveau mee te plassen in het hoge gras van het hyperkapitalisme.

In Hongarije is Soros oa verantwoordelijk voor de Central European University en andere programma’s van de Open Society Foundation. Dat voor veel Hongaren, die deze verdwaalde appel eigenlijk alleen van zijn filantropische escapades zullen kennen, de naam Soros op één lijn staat met die van de duivel, mag dan ook een wondertje van social engineering heten.

Desalniettemin heeft Soros met regelmaat iets in de Hongaarse melk te brokkelen. Waarom men daar zo gevoelig voor is, is weer een mooie psychologische invuloefening: ‘slim oompje verlaat ons, heeft vervolgens succes en ook nog kritiek op ons’, denk ik dat het is. Zoals hij fervent anti-republikeins stelling neemt in de VS, is hij behoorlijk anti-Putyin en ook zeer kritisch op de Fidesz in Europese aangelegenheden.

Een interview met hem – in de Engelse versie – is te vinden in New York Post review of Books. Hongaars staat hier. Interessant zijn de accentverschillen – de Hongaren focussen op het verwijderen van Orbán (wat moeilijk is), de Amerikanen op de toekomst van de EU (on the verge of collapse). De mooiste uitspraak in het interview vind ik persoonlijk: “Hij is niet zo intelligent als Orbán”, over de Poolse Jaroslaw Kaczynski. Daarmee laat Soros toch even zien dat zijn hart nog altijd op de goede plek zit!

Maar goed. In het kort: Soros krijgt de eer volgens de regering mede achter de grote aantallen vluchtelingen te zitten. Dat lijkt me zelfs voor Soros een tamelijk kranige prestatie – als ik iemand aan zou moeten wijzen, dan zijn dat de Russen, maar dit terzijde. Het gaat er maar om dat volgens de Hongaarse regering Soros niet mag brokkelen. Niet in hun melk, welteverstaan.

De Open Society heeft evenwel enige tijd geleden al een 6-puntenprogramma opgesteld, dat, niet verwonderlijk, botst met dat van de regering. Details wil ik even niet op in gaan, alleen dat het niet is toegestaan deel te nemen aan het debat dat alleen de regering mag voeren. Een debat gevoerd in jubelstemming met als leitmotif dat Hongarije fantastisch bezig is. Wanneer zegt iemand toch eens tegen die lui, dat – zoals bij ons in huis behalve de hond iedereen kan zien – er logischerwijs toch echt het één en ander niet aan spoort?

Hongarije klopt zich al op de borst alsof zij de crisis hebben opgelost. Maar wat Hongarije heeft gedaan – het hek – kan toch alleen maar werken omdat de anderen dat niet hebben gedaan? Het is toch geen oplossing? Het was een signaal, OK. Het was een relatief instrument, OK. Maar het is geen oplossing. Kan het niet zijn. Als van Spanje via Italie tot en met Griekenland iedereen hekken gaat plaatsen, dan komen vanaf volgende week maandag toch die stromen met mensen ook weer Hongarije binnen? DOOR dat mooie hek? Weg van de minste weerstand? Basic natuurkunde, zelfs met adhd!

Brussel kan de problemen niet oplossen en Hongarije in haar eentje al helemaal niet. Orbán ook (net) niet, geloof me! Weglopen van onderhandelingstafels, bluffen, dwepen met je ‘inzichten’ in achterafzaaltjes in Beijeren, felicitaties in ontvangst nemen omdat je anderen met gemeenschappelijke (ook jouw) problemen opscheept en dan ook nog dreinen dat je wel de financiele middelen wilt voor dingen die je niet levert, – dat is toch te pijnlijk voor woorden?

Als het zo gaat – en met Polen op de bolderkar erbij lijkt het al ras verder in die richting te gaan – dan is het moment aangebroken dat Orbán werkelijk kan gaan omkijken naar nieuwe vrienden.

En in Szigetvár wordt een minaret gebouwd.

Wat willen ze nou eigenlijk?